Wanneer menstrueer je normaal voor het eerst?

Het tijdstip waarop bij meisjes de eerste menstruatie optreedt, wordt de menarche genoemd. Deze valt na de borstontwikkeling, de groeispurt en het ontstaan van schaamhaar. De leeftijd waarop dit gebeurt, is voor een groot deel erfelijk. Onderzoeken hebben uitgewezen dat moeders en dochters vaak sterke gelijkenissen vertonen op het vlak van de hoeveelheid bloedverlies, de duur van de cyclus en het al dan niet hebben van menstruatiepijn. Verder hangt het tijdstip ook af van factoren als stress, lichamelijke aktiviteit, lichaamsbouw en voeding. Het klimaat heeft geen invloed. Meisjes die steviger gebouwd zijn, menstrueren doorgaans wat vroeger. Wetenschappers brengen de timing van de menarche dan ook in verband met het bereiken van een bepaald lichaamsgewicht.

Normaal gezien valt de menarche voor je vijftiende verjaardag. In de praktijk wordt achttien jaar echter als de grens van het normale beschouwd om de eerste menstruatie te krijgen, hoewel bij verschillende vrouwen de menstruatie pas op 19- of 20-jarige leeftijd komt.

In 1830 kreeg een meisje in West-Europa haar eerste menstruatie op haar zeventiende jaar. Tegen het einde van de negentiende eeuw, was de gemiddelde leeftijd al gedaald tot 15 jaar. De laatste cijfers spreken van een leeftijd van 12,5 jaar in Noord-Amerika, met een schommeling tussen 10 en 16 jaar. In Zuid-Europa ligt de menarche op 11 jaar. Wetenschappers verwachten geen verdere daling.

In Nederland hadden in 1897 de meisjes hun eerste menstruatie toen ze net 16 werden. In 1965 was dit gedaald tot de gemiddelde leeftijd van 13,4 jaar. In 1980 zakte de leeftijd tot 13,28 jaar. Er werd een grote sprong vastgesteld in jaren 50 en 60, met als achterliggende reden de verbeterde levensomstandigheden.

Het meisje groeit na de menarche nog gemiddeld zes centimeter. De eerste menstruaties na de menarche zijn vaak onregelmatig, terwijl er geen eisprong aan voorafgaat zodat het meisje nog niet vruchtbaar is. De cyclus loopt door tot de leeftijd van ongeveer 50 jaar (de menopauze), zodat de gemiddelde vrouw 400 cycli in haar leven heeft.

De eerste menstruatie wordt doorgaans voorafgegaan door enkele maanden van verhoogte vaginale afscheiding. Dit wijst erop dat het groeiproces op gang is gekomen en dat het slijmvlies van de baarmoeder en vagina tijdelijk overgestimuleerd worden.

Het is algemeen geweten dat het moment waarop meisjes voor het eerst hun menstruatie krijgen, dikwijls samenvalt met belangrijke of speciale momenten in hun leven (bijvoorbeeld een verhuizing, een schoolkamp of een reis).

Breken je maandstonden na je achttiende nog niet door, dan kan dit te wijten zijn aan verschillende oorzaken die in een drietal categoriën kunnen worden ingedeeld. Het kan om ernstige aandoeningen gaan. Voorbeelden daarvan zijn: ondervoeding, tuberculose en zware nier- en hartziektes. Een tweede groep oorzaken betreft stoornissen in de produktie van de geslachtshormonen. Afwijkingen van de eierstokken en bijnieren behoren tot deze groep. Tenslotte zijn er de afwijkingen van de eigenlijke geslachtsorganen waartoe bijvoorbeeld afwezigheid van vagina en/of baarmoeder kunnen worden gerekend. Het is ook mogelijk dat door de afwezigheid van een natuurlijke opening in het maagdenvlies het bloed niet kan afvloeien en het in het lichaam wordt opgestapeld. Dit kan met een kleine operatie worden verholpen.

Sommige vrouwen leiden aan het syndroom van Kallman. Dit is een aandoening die gekenmerkt is door een gebrekkige seksuele ontwikkeling en de onmogelijkheid geuren waar te nemen. Omdat de hypofyse geen luteïniserend hormoon en follikel stimulerend hormoon kan aanmaken, moeten vrouwen met dit syndroom hormonen slikken om de puberteit te laten starten, de secundaire geslachtskenmerken te behouden en vruchtbaarheid te bereiken.

terug naar boven | afdrukken | bewaren als pdf | als favoriet bewaren

Toon alle inzendingen